Contoh Perhitungan Manual Algoritma Backpropagation

Berikut ini adalah contoh perhitungan manual jaringan syaraf tiruan (JST) dengan menggunakan algoritma backpropagation. Dalam hal ini saya menggunakan data pasokan beras time series mingguan selama kurun waktu tertentu. Singkatnya, data permintaan beras selama 5 minggu terakhir akan digunakan untuk memperkirakan permintaan beras di 2 minggu ke depan.

Data input (xi) dan output (yi) untuk JST

Pola x1 x2 x3 x4 x5 y1 y2
P1 296.38 293.34 294.78 98.75 1527.41 307.47 175.52
P2 307.64 305.68 307.47 175.52 1556.97 309.96 91.60
P3 297.92 294.70 296.40 182.99 1599.04 296.14 138.13
P4 297.42 294.98 296.14 138.13 1596.01 298.78 160.80
P5 313.69 312.07 313.19 116.40 1715.07 316.27 125.88
P6 316.42 314.06 316.27 125.88 1570.61 313.41 150.98
P7 313.62 312.83 313.42 85.83 1565.63 309.48 123.63
P8 310.63 308.77 309.48 123.63 1683.79 313.15 78.35
P9 323.38 322.41 322.98 79.06 1547.77 330.06 93.09
P10 330.52 328.60 330.06 93.09 1638.73 334.76 82.84
P11 328.28 325.10 326.11 127.25 1783.78 314.83 125.84
P12 317.19 314.56 314.83 125.84 1367.78 288.14 168.84
P13 277.81 273.68 276.16 169.00 1298.25 279.65 129.60
P14 280.43 275.98 279.65 129.60 1469.97 293.74 76.65
P15 288.14 286.27 294.10 67.92 1688.04 279.75 86.99
P16 280.66 278.57 279.75 86.99 1661.32 289.65 51.99
P17 293.43 291.96 293.01 59.41 1623.27 292.72 85.77
P18 292.81 291.67 292.72 85.77 1685.19 292.87 159.83
P19 287.63 286.35 286.97 148.22 1694.19 289.93 75.16
P20 289.61 288.99 289.93 75.16 1628.46 296.80 69.17
P21 307.02 305.68 306.36 90.36 1842.28 306.97 93.05
P22 307.59 306.20 306.97 93.05 1862.97 314.86 95.88
P23 321.67 320.20 321.67 77.39 1535.79 328.52 100.63
P24 329.59 327.43 328.52 100.63 1929.31 331.99 101.62
P25 331.08 329.34 330.74 92.81 1988.19 340.62 94.16
P26 340.70 338.28 340.62 94.16 1882.74 347.26 93.24
P27 361.26 359.22 361.30 104.43 2235.65 391.10 149.70
P28 390.80 386.91 391.10 149.70 1645.30 394.65 178.31
P29 396.05 393.83 395.46 153.11 1435.38 400.79 101.30
P30 399.59 396.31 400.79 101.30 1347.39 431.53 141.01
P31 425.97 422.27 425.23 104.23 1421.36 421.51 106.25
P32 422.86 420.30 421.51 106.25 1338.88 423.92 77.93
P33 442.23 439.87 441.93 103.22 1345.92 460.85 73.31
P34 460.88 457.98 460.85 73.31 1288.05 485.12 69.79
P35 310.26 308.63 309.96 91.60 1521.00 296.40 182.99
P36 298.31 295.30 298.78 160.80 1747.79 313.19 116.40
P37 314.56 312.76 313.41 150.98 1742.19 313.42 85.83
P38 313.06 312.22 313.15 78.35 1571.63 322.98 79.06
P39 335.29 333.95 334.76 82.84 1705.82 326.11 127.25
P40 290.52 287.74 288.14 168.84 1537.73 276.16 169.00
P41 293.93 291.44 293.74 76.65 1465.00 294.10 67.92
P42 290.15 288.93 289.65 51.99 1542.01 293.01 59.41
P43 293.43 292.22 292.87 159.83 1847.67 286.97 148.22
P44 296.90 296.01 296.80 69.17 1607.15 306.36 90.36
P45 314.93 313.39 314.86 95.88 1667.93 321.67 77.39
P46 332.70 330.66 331.99 101.62 1981.52 330.74 92.81
P47 347.09 345.08 347.26 93.24 1895.06 361.30 104.43
P48 395.77 393.72 394.65 178.31 1886.82 395.46 153.11
P49 433.63 428.33 431.53 141.01 1409.69 425.23 104.23
P50 423.92 421.27 423.92 77.93 1205.20 441.93 103.22
P51 485.60 483.24 485.12 69.79 1173.20 490.31 117.62

Nilai maksimum = 2235.65 dan nilai minimum = 51.99

Normalisasi = 0.8 * (Apx – 51.99) / (2235.65 – 51.99)) + 0.1, (p = 1,2,…,51 dan x = 1,2,3,4,5)

Hasil normalisasi data disajikan pada tabel di bawah ini:

Pola x1 x2 x3 x4 x5 y1 y2
P1 0.190 0.188 0.189 0.117 0.641 0.194 0.145
P2 0.194 0.193 0.194 0.145 0.651 0.195 0.115
P3 0.190 0.189 0.190 0.148 0.667 0.189 0.132
P4 0.190 0.189 0.189 0.132 0.666 0.190 0.140
P5 0.196 0.195 0.196 0.124 0.709 0.197 0.127
P6 0.197 0.196 0.197 0.127 0.656 0.196 0.136
P7 0.196 0.196 0.196 0.112 0.655 0.194 0.126
P8 0.195 0.194 0.194 0.126 0.698 0.196 0.110
P9 0.199 0.199 0.199 0.110 0.648 0.202 0.115
P10 0.202 0.201 0.202 0.115 0.681 0.204 0.111
P11 0.201 0.200 0.200 0.128 0.734 0.196 0.127
P12 0.197 0.196 0.196 0.127 0.582 0.187 0.143
P13 0.183 0.181 0.182 0.143 0.557 0.183 0.128
P14 0.184 0.182 0.183 0.128 0.619 0.189 0.109
P15 0.187 0.186 0.189 0.106 0.699 0.183 0.113
P16 0.184 0.183 0.183 0.113 0.690 0.187 0.100
P17 0.188 0.188 0.188 0.103 0.676 0.188 0.112
P18 0.188 0.188 0.188 0.112 0.698 0.188 0.140
P19 0.186 0.186 0.186 0.135 0.702 0.187 0.108
P20 0.187 0.187 0.187 0.108 0.678 0.190 0.106
P21 0.193 0.193 0.193 0.114 0.756 0.193 0.115
P22 0.194 0.193 0.193 0.115 0.763 0.196 0.116
P23 0.199 0.198 0.199 0.109 0.644 0.201 0.118
P24 0.202 0.201 0.201 0.118 0.788 0.203 0.118
P25 0.202 0.202 0.202 0.115 0.809 0.206 0.115
P26 0.206 0.205 0.206 0.115 0.771 0.208 0.115
P27 0.213 0.213 0.213 0.119 0.900 0.224 0.136
P28 0.224 0.223 0.224 0.136 0.684 0.226 0.146
P29 0.226 0.225 0.226 0.137 0.607 0.228 0.118
P30 0.227 0.226 0.228 0.118 0.575 0.239 0.133
P31 0.237 0.236 0.237 0.119 0.602 0.235 0.120
P32 0.236 0.235 0.235 0.120 0.571 0.236 0.110
P33 0.243 0.242 0.243 0.119 0.574 0.250 0.108
P34 0.250 0.249 0.250 0.108 0.553 0.259 0.107
P35 0.195 0.194 0.195 0.115 0.638 0.190 0.148
P36 0.190 0.189 0.190 0.140 0.721 0.196 0.124
P37 0.196 0.196 0.196 0.136 0.719 0.196 0.112
P38 0.196 0.195 0.196 0.110 0.657 0.199 0.110
P39 0.204 0.203 0.204 0.111 0.706 0.200 0.128
P40 0.187 0.186 0.187 0.143 0.644 0.182 0.143
P41 0.189 0.188 0.189 0.109 0.618 0.189 0.106
P42 0.187 0.187 0.187 0.100 0.646 0.188 0.103
P43 0.188 0.188 0.188 0.140 0.758 0.186 0.135
P44 0.190 0.189 0.190 0.106 0.670 0.193 0.114
P45 0.196 0.196 0.196 0.116 0.692 0.199 0.109
P46 0.203 0.202 0.203 0.118 0.807 0.202 0.115
P47 0.208 0.207 0.208 0.115 0.775 0.213 0.119
P48 0.226 0.225 0.226 0.146 0.772 0.226 0.137
P49 0.240 0.238 0.239 0.133 0.597 0.237 0.119
P50 0.236 0.235 0.236 0.110 0.522 0.243 0.119
P51 0.259 0.258 0.259 0.107 0.511 0.261 0.124

Bersambung . . . .

Scroll to top